Yazar: #tarih

Ocak ayı Türkiye için karanlık cinayetlerin yaşandığı bir ay oldu. 24 Ocak 1993’te gazeteci-yazar Uğur Mumcu, Ankara’daki evinin önünde otomobiline konulan bombanın patlaması sonucu hayatını kaybetti. Olay tüm Türkiye’de büyük bir üzüntüye ve öfkeye neden oldu, Mumcu’nun cenazesine yüz binlerce kişi katıldı. Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Savcılığı soruşturma başlattı ancak dosya bir türlü tamamlanamadı. Cinayetten 7 yıl sonra bu kez “Umut Davası” adıyla yeni bir dava açıldı.

Olayın üzerinden 32 yıl geçmiş olmasına rağmen cinayetin üzerindeki sır perdesi aralanmış değildir. 24 Ocak 2001’de ise bu kez bir gazeteciye değil emniyet mensubuna saldırı düzenlendi. Diyarbakır Emniyet Müdürü Gaffar Okkan, dört koruması ve şoförü, uğradıkları silahlı saldırıda şehit edildi. Tıpkı Uğur Mumcu cinayetinde olduğu gibi bu olayda da cinayetin asıl failleri ortaya çıkarılabilmiş değildir.

29 yıl önce bugün 16 Ocak 1996’da Trabzon-Soçi seferini yapan Avrasya Feribotu, içindeki 177 yolcu ve 55 mürettebatıyla kaçırıldı. Trabzon Limanı’ndayken teröristler tarafından el konulan gemi İstanbul’a götürüldü. Gemiyi kaçıranlar Çeçenistan’daki Rus işgaline dünyanın dikkatini çekmek istediklerini bildirdi. Olay uluslararası alanda büyük ses getirdi. Yabancı ajanslar ve yayın organları İstanbul’dan canlı yayınlar yaparak kaçırma olayını duyurdu. Avrasya Feribotu’nu kaçıran eylemciler, İstanbul 1 Numaralı Devlet Güvenlik Mahkemesi tarafından terör eylemi nedeniyle değil, “ulaşım aracını silah zoruyla kaçırmak” suçundan 8 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Eylemciler Erdinç Tekir, Sedat Temiz, Ertan Coşkun, Muhammet Tokcan ve Ceyhun Mollamehmetoğlu’un cezaları infaz yasası gereği daha sonra 4,5 yıla indirildi. Eylemcilerden Muhammet Tokcan cezasını çektiği Dalaman Yarıaçık Cezaevi’nden 1997’de firar etti, 1999 yılının ağustos ayında İstanbul Atatürk Havalimanı’nda sahte kimlik ve pasaportla yurt dışına çıkmak isterken yeniden yakalandı. Cezasını tamamlayan Tokcan, 23 Aralık 2000’de Şartlı Tahliye Yasası’ndan yararlanarak tahliye edildi.

Tunus Devlet Başkanı Zeynel Abidin Bin Ali, ülkesinde giderek artan yoksulluk, işsizlik ve siyasi baskılara karşı düzenlenen kitlesel gösterilere dayanamayarak 14 Ocak 2011’de istifa etti. Ülkedeki ayaklanma “Yasemin Devrimi” olarak adlandırıldı.

Tunus’ta başlayan devrim hareketi giderek Kuzey Afrika ülkelerine yayıldı ve Ortadoğu’daki Arap diktatörlerine yönelik protesto hareketlerinin tetiklenmesine yol açtı. Özellikle üniversite okumuş ama iş bulamadığı için mutsuzlar ordusuna katılmış gençler kendi ülkelerinde benzer kalkışmalara giriştiler. Bu ayaklanmaların adına genel olarak “Arap Baharı” denildi.

Tunus’ta Zeynel Abidin Bin Ali’nin devrilmesiyle başlayan yaprak dökümü, Libya’da Muammer Kaddafi, Mısır’da Hüsnü Mübarek, Yemen’de Ali Abdullah Salih’in iktidardan düşmeleriyle devam etti. Fas, Irak, Cezayir, Lübnan, Ürdün, Kuveyt, Umman ve Sudan’da sürekli olarak sokak gösterileri gerçekleşti.